Yayın İçin Mikrofon Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?

Canlı yayında izleyici görüntüde küçük kusurları tolere edebilir; ancak anlaşılmayan, yankılı veya sürekli patlayan ses kısa sürede yorucu hale gelir. Bu yüzden mikrofon seçimi yayın sisteminin en önemli parçalarından biridir. En pahalı mikrofonu almak yerine, odanıza ve konuşma biçiminize uygun mikrofonu seçmek daha doğru sonuç verir.

USB mi XLR mı?

USB mikrofonlar bilgisayara doğrudan bağlandığı için kurulumu kolaydır. Başlangıç ve tek kişilik yayınlar için pratik bir çözümdür. Ses kartı, preamp veya ek kablo gerektirmeyen modeller masa düzenini de basitleştirir.

XLR mikrofonlar ise harici ses kartı veya mikser üzerinden çalışır. Sistem daha fazla parça içerir ancak mikrofonu, preamp’ı ve diğer ses kaynaklarını zaman içinde ayrı ayrı geliştirme imkânı verir. Birden fazla mikrofon veya profesyonel ses yönlendirmesi gereken yayınlarda avantajlı olabilir.

Dinamik ve condenser mikrofon farkı

Condenser mikrofonlar hassas yapıları sayesinde ayrıntılı ses yakalayabilir; fakat yankılı oda, klavye, fan ve dış ortam seslerini de daha fazla alabilir. Sessiz ve akustik olarak kontrol edilmiş odalarda güzel sonuç verebilir.

Dinamik mikrofonlar genellikle konuşmacıya daha yakın kullanılır ve çevredeki sesleri nispeten daha az yakalamaları nedeniyle ev yayınlarında tercih edilebilir. Ancak mikrofon tipinden bağımsız olarak yerleşim ve kazanç ayarı sonucu büyük ölçüde etkiler.

Kutup deseni ne işe yarar?

Cardioid mikrofonlar ağırlıklı olarak ön taraftan gelen sesi almak için tasarlanır ve tek kişilik yayınlarda yaygındır. Omnidirectional mikrofonlar çevrenin tamamından daha fazla ses alır; masa etrafında birden fazla kişi olduğunda işe yarayabilir ancak oda sesini de artırabilir.

Mikrofonun hangi tarafının “ön” olduğunu bilmek önemlidir. Bazı kullanıcılar mikrofonu yanlış yönden konuşarak düşük ses kalitesini cihaz arızası sanabilir.

Mikrofonu ağza yakın kullanın

İyi ses için en etkili yöntemlerden biri mikrofonu konuşmacıya yaklaştırmaktır. Mikrofon uzakta olduğunda sesi yükseltmek için kazanç artırılır ve oda yankısı, klavye, bilgisayar fanı gibi istenmeyen sesler de yükselir.

Bir boom arm veya masa kolu, mikrofonu rahat bir mesafede tutmayı kolaylaştırır. Mikrofon görüntüde olmasın diye çok uzağa taşımak ses kalitesinden ödün vermeye neden olabilir.

Pop filter ve rüzgar süngeri ne sağlar?

P ve B gibi patlayıcı sessiz harflerde oluşan hava mikrofon kapsülüne çarptığında düşük frekanslı “patlama” sesi oluşabilir. Pop filter veya uygun sünger bu etkiyi azaltabilir. Mikrofonu ağzın tam karşısına değil hafif yanına çevirmek de yardımcı olabilir.

Kulaklık çıkışı ve doğrudan dinleme

Bazı USB mikrofonlarda kulaklık çıkışı ve gecikmesiz doğrudan dinleme özelliği bulunur. Kendi sesinizi bilgisayar üzerinden gecikmeli duymak konuşmayı zorlaştırabilir. Mikrofon üzerinden doğrudan monitor imkânı bu nedenle faydalıdır.

Gain ayarını doğru yapın

Kazancı maksimuma çıkarmak daha iyi ses anlamına gelmez. Normal konuşma seviyesinde sesin dijital olarak taşmamasını sağlayacak bir seviye belirleyin. Kahkaha veya yüksek sesli anlar için baş mesafesi bırakmak, ani clipping sorununu azaltır.

Yayın yazılımındaki seviye göstergesini izleyin ve gerçek yayın öncesi farklı ses şiddetlerinde test kaydı alın.

Noise gate her sorunu çözmez

Gürültü kapısı konuşmadığınız anlarda arka plan sesini kesebilir; ancak konuşurken fan ve klavye sesi tekrar gelir. Çok agresif ayar kelimelerin başını ve sonunu kesebilir. Önce fiziksel gürültüyü azaltmak, mikrofonu yaklaştırmak ve sonra yazılım filtresi kullanmak daha sağlıklı bir sıradır.

Masa titreşimine dikkat edin

Mikrofon doğrudan masaya bağlıysa klavye ve masa darbeleri gövde üzerinden iletilebilir. Shock mount veya iyi bir mikrofon kolu mekanik titreşimi azaltmaya yardımcı olabilir. Ancak ucuz ve gevşek kollar da kendi gıcırtılarını oluşturabilir.

Satın almadan önce kontrol listesi

• Odanız sessiz mi, yankılı mı?
• Mikrofonu ağza ne kadar yaklaştırabilirsiniz?
• USB kolaylığı mı, XLR esnekliği mi gerekiyor?
• Tek kişi mi, birden fazla kişi mi konuşacak?
• Kulaklık çıkışı ve direct monitoring gerekli mi?
• Masa alanında boom arm için yer var mı?
• Bilgisayar fanı ve mekanik klavye ne kadar gürültülü?
• Yayın dışında podcast, seslendirme veya müzik kaydı yapılacak mı?

Sonuç

Yayın mikrofonunda marka veya fiyat tek başına belirleyici değildir. Mikrofon ile ağız arasındaki mesafe, odanın akustiği ve kazanç ayarı çoğu zaman cihazlar arasındaki teorik farktan daha fazla etki oluşturur. Başlangıçta kullanım kolaylığına ve oda koşullarına uygun bir mikrofon seçip doğru konumlandırmak, daha pahalı ekipmana geçmeden önce yapılması gereken en önemli adımdır.